Angularjs Proje Yönetimi

8 Eyl

Yazılım projelerinin geliştirilmesi sırasında karşılaşılan bazı genel problemler vardır. Bu problemler yazılımın Frontend veya Backend olmasına bağlı olmayan, sürecin gelişimi sırasında ortaya çıkan problemlerdir.

Projelerde istenen taleplere bağlı olarak yazılımda çok fazla kod olabilir. Kod sayısı arttıkça yazılımın çalışma performansı da düşmeye başlar. Bir süre sonra kodu yönetemez hale gelirsiniz. Artık kod sizi yönetmeye başlar ki bu durumda yeterki  çalışsın mantığıyla bir dizi mantıksız işler yapmaya başlayabilirsiniz. Bu gibi durumlarla başa çıkabilmek için uyguladığınız yöntemlerde kod sayısı artsa bile kodda karmaşıklığın oluşmaması gerekmektedir. Yani bir sene süren bir projede ilk gün nasıl kafa karışıklığı olmadan rahatça kod eklenebiliyorsa, son günde de aynı rahatlıkla kod eklemesi yapılabilmelidir. Modüler yapılar kullanarak bir şekilde kodun karmaşasını azaltabiliriz, bu sefer de modül sayıları artar ve iş süreleri uzamaya başlar.

Bu noktada işlerimizi önemli ölçüde kolaylaştıracak olan araçlar Framework’lerdir. Bizim yapmamız gereken bir takım işleri Framework’lere yüklemek zaman kazanmak açısından önemlidir. Her framework amaca uygun olmayabilir. Bu nedenle Framework seçiminde kolay kullanılabilirlik, sürekli güncellenme, performans ve geniş topluluklar tarafından kullanılıyor olmak önemlidir.

Angularjs bu açıdan bakıldığında yapılabilecek en doğru seçimlerden birisidir. Üretim ve destekleme tarafında Google vardır ve çok yaygın kullanılan bir Framework’dür. Kullanım açısından son derece kolaydır. Model ve View tarafındaki ayrımı yapabilmesi (MVC mimarisi) ve modüler geliştirmeye imkan sağlayan yapısı sayesinde kullanıcı dostu bir yapısı vardır.

Angularjs Yapı Taşları

Angularjs kendine özgü bir mimari üzerine geliştirilmiştir. Belli yapı taşları üzerine oturtulmuş bir düzen söz konusudur. Bunlar:

  • Module
  • Config
  • Route
  • Controller
  • View
  • Directive
  • Filter
  • Service
  • Factory

şeklinde sıralanabilir.

Angularjs Proje Yapılandırması

Angularjs ile yapılandırılacak projeler mimari açıdan önemlidir. Biz geliştiricilere düzgün kod yazabilmek için birçok imkanı sunan bir framewrok ile spagetti kod oluşturmamak lazım. Bu açıdan angularjs ile çalışırken dikkat edilmesi gereken bazı hususları aşağıda başlıklar halinde ele alınmıştır.

Modüler Yapı

Müşterinin her talebi için uygulamayı bölümlendirmek ve her bölüm için farklı bir modül oluşturulmalıdır. Geniş ölçekli bir uygulama geliştirirken her bileşeni tek bir modül altına toplamak yerine iş mantığına göre tasarlanmış birden fazla modül ile çalışmak daha uygun olacaktır. Örnek olarak Email Hizmeti veren bir uygulama için modüller şu şekilde olabilir:

angular.module("Epostalar", []);
angular.module("GelenKutusu", ["Epostalar"]);
angular.module("EpostaServisi", ["GelenKutusu"]);

Model Servisleri

Angularjs tarafından sunulan Dependency Injection yapısı sayesinde soyutlamalar kolayca yapılabilmektedir. Servis yapısı ile modüller arasında izolasyonlar yapılmalıdır. Bu sayede servisler veya modüller arasında kod aktarımı ile iletişim sağlanabilir.

Oluşturulan servisler tek bir görevi yerine getirmelidir. Örneğin HTTP protokolü üzerinden bir dış kaynak ile veri alış verişi yapacak olan bir servis sadece o kaynakla konuşmalıdır. Veriyi almışken servise hadi ekranda listeleme de yapın şeklinde ikinci bir görev verilmemelidir. Aksi taktirde hep karşısında durduğumuz karmaşıklık problemine doğru ilk adımı atmış oluruz.

Kod Yapısı

Mümkün olduğunca az kod satırlarıyla hazırlanmış, gerektiğinde servisler aracılığı ile haberleşebilen modüller oluşturulmalıdır. Servis, Controller ve Template gibi kod birimlerinin içerikleri sade anlaşılır ve kısa tutulmalıdır.

HTML tarafındaki bir DOM elemanları üzerinde Controller veya Service gibi yapılar içinden erişip doğrudan işlem yapmamalısınız.

Controller sınıflarından dış kaynaklara erişilmemelidir. Bu işlemi servisler aracılığı ile gerçekleştirip, ilgili servislere controller tarafından erişim sağlanmalıdır. Veri kümelerinin controller içerisinde depolanması da yanlış bir davranıştır.

Görünüm Yapısı

Görünüm tarafındaki HTML elementlerini depoladığımız yapılara template denir. Template içerisinde sadece HTML kodları ve Angularjs direktifleri olmalıdır. İş kuralları bu kısımda tanımlanmamalıdır. Kurallar template tarafından erişilen controller içerisinde tanımlanmalıdır. Aksi taktirde görünümle alakası olmayan kural belirleme sorumluluğu controller tarafından alınıp görünüm tarafına yüklenmiş olur.

Görünüm tarafında sürekli güncellenmesi gerekmeyen içerikler için TwoWayBinding yerine OneWayBinding tercih edilmelidir.

Proje Dizin Yapısı

Proje yapısı şekillendirilirken dikkat edilmesi gereken bir diğer yapı ise proje dizin yapısının oluşturulmasıdır. Kod birimlerinizi HTML, CSS, JS gibi özelliklerine ve Angularjs yapılarına göre ayırmak ve dizinlere aktarmak sık kullanılan bir yöntemdir.

Dizin

Yanlış Dizin Yapısı

Bütün controller dosyalarını Controllers dizini altında dizini altında toplamak, zamanla dizin içerisinde onlarca belki yüzlerce dosya birikmesine neden olacaktır. Bu durumda aradığımızı bulmak daha fazla zaman alacaktır. Örneğin bir EmailApplication projesi için GelenKutusu modülünün controller kodu Controllers dizininde aranacak ve görünüm için hazırlanan template kod dosyası ise Templates dizininde aranacaktır. Bu şekildeki proje tasnifi “türe göre tasnif” olarak adlandırılır. Türe göre tasnif edilen projeler zamanla projelerin karmaşık bir hal almasına neden olur.

Bunun yerine iş mantığına göre planlanmış bir dizin yapısı oluşturmak daha uygun bir yöntem olacaktır.

Uygun Dizin Yapısı

Uygun Dizin Yapısı

Email hizmeti ile ilgili iş kurallarını ve dosyalarını tabakalandırarak çalışmak daha uygun bir seçim olacaktır. Bu şeklide proje tasnifine ise “özelliğe göre tasnif” denir. Bu durumda Email listemizdeki kişilerle ilgili işlemlerin Contacts dizininde olduğunu özellik bakımından kolayca anlayabiliriz. Hem görünüm hem kullanım açısından sade ve anlaşılır bir yöntemdir.

Kodun organizasyon yapılandırması tamamen ekibinize veya size kalmış bir seçimdir. Bir dayatma söz konusu değildir. Temel nokta, kodun iyi bir şekilde ayrıştırılması ve ayrıştırılan bölümlerin yeni bir karmaşaya yol açmamasıdır.

Bu yazıda angularjs projeleri oluşturulurken dikkat edilmesi gereken önemli hususlardan bahsetmeye çalıştık. Umarım faydalı olmuştur. Bir sonraki yazıda görüşmek dileğiyle.