Arcgis Server Domain Query

17 Oca

Arcgis ile oluşturulan Geodatabase üzerinde tanımlanan attribute domain yani kod listeleri arcgis server üzerinden yayınlanmaktadır.

Tanımlanan attribute domain’ler feature class üzerindeki alanlara eklenebilmektedir. Örneğin tablodaki land_type alanına yukarıdaki LandValue tipi atanabilmektedir. Kullanıcılar ekranda “Residential” değerini görürken değer olarak “Res” kullanırlar. Bu yöntem web ortamındaki combobox ile benzer özelliktedir.

Tanımlanan kod listelerine arcgis server yayınları üzerinden erişmek mümkündür. Yayınlanan FeatureServer veya MapServer aresindeki queryDomains adresi sorgulamak için gerekli arayüzü sağlar.

Aşağıdaki örnekte örnek arcgis server adresinden bir kesit sunulmuştur.

https://sampleserver6.arcgisonline.com/arcgis/rest/services/Water_Network/FeatureServer/queryDomains?layers=16&f=html

"domains": [
  {
   "type": "codedValue",
   "name": "piPipeMaterial",
   "description": "Pipe material types based on NASSCO standards",
   "codedValues": [
    {
     "name": "ABS Plastic",
     "code": "ABS"
    },
    {
     "name": "Asbestos Cement",
     "code": "AC"
    }],
   "fieldType": "esriFieldTypeString",
   "mergePolicy": "esriMPTDefaultValue",
   "splitPolicy": "esriSPTDefaultValue"
  }

Liste çok uzun olduğu için bir kısmı alınmıştır.

Elde edilen bu kod listesini web veya desktop uygulamalarda kullanmak mümkündür. Bu şekilde alan tipinden policy tiplerine kadar bütün bilgileri edinebiliyoruz.

ArcGIS Subtype Kullanılan FeatureClass üzerinde Domain Kullanımı

7 Oca

ArcGIS platformunda oluşturulan coğrafi veri tabanları (geodatabase) üzerinde attribute domain’ler oluşturarak veri tabanındaki bütün FeatureClass’lar üzerinde kullanabilirsiniz. Attribute domain’ler FeatureClass üzerinde tanımlanan filed veri tipi ile uyumlu olmalıdır. Çünkü her attribute domain bir veri tipine sahiptir. Bu veri tipleri:

  • Short
  • Long
  • Float
  • Double
  • Text

Örnek bir attribute domain aşağıdaki gibi tanımlanabilir.

Burada “su_tipi” adında bir attribute domain oluşturulmuştur. Aldığı değerler ise code ve description alanlarına doldurulmuştur.

Hazırlanan attribute domain, bir feature class içerisindeki field üzerine aşağıdaki şekilde eklenip defalut değeri seçilebilir.

Artık siz içmesuyu ana hat çizimi yaparken su tipleri otomatik olarak “Arıtılmış” değerlerini almış olacaktır.

Dikkat

Ancak, eğer tanımladığınız feature class(şekilde içmesuyu ana hattı) üzerinde oluşturduğunuz bir subtype varsa attribute domain değerleri otomatik olarak gelmeyebilir. Bu durumda Arcgis Pro üzerinde attribute domain neden çalışmıyor diye düşünebilirsiniz. Ancak Arcgis Pro üzerinde subtype oluşturulduğunda her type için farklı attribute domain özelliği tanımlayabilme yeteneği getirilmiştir. Bu nedenle siz her bir subtype için değerleri yeniden belirlemek durumunda kalabilirsiniz. Eğer tanımlamazsanız çizim yaparken attribute değerleriniz null olarak gelebilir.

Yukarıdaki içmesuyu ana hat feature class üzerinde “*hat_tipi” field biraz daha koyu renkle ve “*” ile işaretlenmiştir. Bunun nedeni, hat_tipi alanında bir subtype tanımlanmış olmasıdır. Bu durumda her bir subtype üzerinde attribute domain tanımlamalarını tekrar gözden geçirmek durumunda kaldım. Eğer attribute domain tanımlamanızı, subtype oluşturduktan sonra yaptıysanız bu ayarları mutlaka kontrol etmelisiniz.

Subtype ekranında her bir su_tipi alanının belirlenmiş olduğunuzda artık bir sorun ile karşılaşmazsınız.

Neden Geliştiriciler Apple Mac ürünlerini Tercih Eder?

15 Ara

Yazılım ve sistem geliştirici seviyesindeki kullanıcılar genelde Apple Mac ürünlerini tercih ederler. Geliştirici dünyasında en sık görünen ürün ise MacBook laptoplardır. Uluslararası sunumlar, webcast gibi aktivitelerde genelde Apple logosu görünür.

Bunun tercihin sebepleri en genel hatlarıyla nelerdir?

Kullanıcı Dostu

Mac bilgisayarlar gerek dış görünüm ile gerekse macOS işletim sisteminin kullanıcı ara yüzü ve programların kullanıcıyı cezbeden görüntüsü ile kullanıcıların ilgisini çekmektedir.

Donanım Kalitesi

Ekran kalitesi göz alıcı ve çekici. MacBook bünyesindeki alüminyum şase termal özellikleri mac işletim sistemi ile birleştiğinde Mac bilgisayarlar PC bilgisayarlardan daha serin çalışır.

MacOS işletim sistemi Windows işletim sistemine göre daha verimli olduğundan pil ömrü avantajıyla önemli bir tercih sebebidir.

DPI ölçekleme Mac bilgisayarlarda kusursuz gibidir. Mac üstünde 4k doğrudan çalışır.

Fiyat Avantajı

Mac’ler aslında uzun vadede daha ucuzdur. Dolar kurundan dolayı ülkemizde her zaman bu avantaja sahip olamıyoruz. Yurt dışında durum böyle değildir. Elbette, daha az dolar ödeyerek bir Windows PC satın alabilirsiniz. Ancak gerçek sahip olma maliyeti, yalnızca ürünü edinme maliyetine değil, aynı zamanda onu sattıktan veya takas ettikten sonra kalan değere göre de hesaplanmalıdır. Üç yıl önce satın alınan Windows PC ile üç yıl önce satın alınan Mac’in bugünkü değeri karşılaştırıldığında durum anlaşılabilir. Ayrıca Apple ürünlerinin hatalı çıktığında Apple tarafından ücretsiz yenisi ile değiştirilmesi de önemli bir avantajdır.

Güvenilirlik

MacBook işletim sistemi macOS olarak adlandırılır ve Apple bilgisayarlar için oluşturulmuştur. Apple yalnızca kendi işletim sistemlerinin tek başına oluşturduğu Mac, iPad, iPhone, Watch, TV gibi küçük bir aygıtlar listesine destek vermektedir. Yazılım ve donanım birbiriyle uyumlu çalışır ve bu nedenle MacBook çok kararlıdır. Buna karşılık Windows, 1000 üzerinde cihaza destek verir. Bu durum Apple ürünlerinin daha uyumlu, verimli ve güvenilir bir deneyim sunmasını sağlar.

Güvenlik

Virüsler için endişelenmenize de gerek yoktur çünkü macOS için çok fazla virüs yoktur. Ancak yine de MacBook’unuzda entegre ek güvenlik özellikleri de vardır. Apple, sistemin güvenli ve güvenilir kalması için macOS’u düzenli olarak günceller.

Uzun Süreli Destek

Eski model Mac bilgisayarlarda bile en son iOS sürümünü çalıştırmak mümkün olabilmektedir. Bu durumu Windows çalıştıran PC’lerde görmek zordur. Yeni bir windows sürümü yayınlandığında eski bir bilgisayarın video sürücüsü desteklenmeyebiliyor. Windows dizüstü bilgisayar üreticileri genellikle bir aygıt üretir ve sürmekte olan sürücü güncellemelerini ve hata düzeltmelerini görmezden gelir. Apple’ın bakımlı donanım ekosistemi, uzun süreli sürücü desteği sağlamaya yardımcı olur. Bununla birlikte, Microsoft’un Surface çizgisini genişlettiğini görmek çok güzel, bugünün Mac aygıtlarıyla aynı uzun vadeli desteğin tadını çıkarmayı planlıyor.

Çevre Birimleri

MacBook Pro, ek bir kablo ile Dual 4K ekranlar ve monitör aynı USB-C kablosuyla makinenize güç sağlar.

Bash Komutları

MacOS işletim sistemi kullanışlı bir terminale sahiptir ve bash komutlarını çalıştırmaktadır. Terminal ve bash komutları geliştiriciler için çok önemlidir.

Bash komutları MacOS işletim sisteminin dosya yapısına uygundur. Her ne kadar windows işletim sisteminde de bash komutları çalışsa da alt taraftaki dosya yapısı buna uygun değildir. Linux ve macOS üzerinde benzer bash komutları çalıştırılabilir. Her iki işletim sistemi de aynı kökenden (Unix) gelse de yıllar boyu süren geliştirilme safhalarından sonra bile kullanıcı alışkanlıkları ve komut yapıları pek değiştirilmemiştir.

Git ve türevi versiyon kontrol sistemleri de yine ek gereksinime ihtiyaç duymadan doğrudan terminal üzerinden kullanılabilmektedir.

Geliştirme Ortamı

MacOS, web sunucularının çoğu tarafından kullanılan yerel bir UNIX ortamına sahiptir. Bu nedenle aynı ortama sahip bir macOS bilgisayarda geliştirme yapmak önemlidir. Bu sayede MacBook bilgisayarda geliştirilen kodlar sunucuda da sorunsuz çalışacaktır.

Geliştiricilerin kullandığı araçların çoğu Unix’ten geliyor ve MacOS işletim sisteminde UNIX’in gücünü kullanmak konforlu bir geliştirme sağlar.

iOS ve OS X uygulamaları geliştirmek ve yayınlamak için Mac bilgisayarlara ihtiyaç duyulur. MacOS bilgisayarlarda Windows ve Linux için yazılım oluşturmak ve test etmek büyük bir çaba gerektirmez, bu arada OS X’i bir Windows veya Linux bilgisayarda çalıştırmak oldukça zahmetlidir.

Emeğinizi Paçavraya Çevirmeyin

6 Ara

Hangi meslek erbabı olursanız olun, daima mesleğinize saygılı olun. Emeğinizi paçavraya çevirmeyin.

Emeği paçavraya çevirmek nasıl olur?

Mesleğinizi elinize alana kadar harcadığınız sürede okul, iş, tecrübe edinme derken on yıllar geçtiğini göreceksiniz. Bu yıllar geçerken sadece sizden değil, sizi bakmakla yükümlü olanların da emekleri harcanmıştır. Artık bir mühendis, mimar, usta, doktor veya sanatkar olmuşsunuzdur. O gün gelmiştir ve bir tanıdığınızın işletmesinde veya üretim tesisinde mesleğinizle ilgili bir iş yapılması konusunda size ihtiyaç duyulmuştur. Siz de bunun çok kolay bir iş olduğunu, hatta para bile vermelerine gerek olmadığını söyleyerek işi yapmışsınızdır. O andan itibaren artık mesleğinizin erbabı olmaktan çıkıp, kölesi olursunuz. Mesleğinizin itibarını yerlere serersiniz. Bir süre sonra mesleğinizin yeterince kazandırmadığına karar verip iş değiştirmek zorunda kalabilirsiniz. Evet yaptığınız iş belki yarım saat belki bir saat sürecek bir iştir. Ancak mesleğiniz yılların birikimi ile kazanılmıştır.

Bir de işe tersten bakalım. Bedelsiz veya çok ucuza iş yaptığınız işletmelere sizin işiniz düştüğünde en fazla yüzde beş veya yüzde on indirim alabilirsiniz. Halbuki işletmenin yaptığı nedir ki? Verdiği siparişlerle tedarik ettiği ürünlere elini bile sürmeden rafa yerleştirmek bu iş adımlarından biridir. Daha sonra ürünlere elini bile sürmeden müşteriye fatura kesmek is diğer bir basit adımdır. Ama bu sürecin bu kadar basit olduğunu size asla hissettirmezler. Bir diş hekiminin koltuğunda tek bir dişinize dolgu yapmak için sekiz on saat süre ayrılmaz. Hiç bir doktorun muayenehanesinde iki saat geçirmezsiniz. Bir avukatın ofisinde on saat danışmanlık hizmeti almazsınız. Evde makineniz arıza verdiğinde evinize gelen teknik servis elemanı en fazla yarım saat işlem yapar ve ücretini tam alıp gider. O halde siz de mesleğinizi yani emeğinizi paçavraya çevirmemelisiniz. Bunu yaparsanız aç kalırsınız. Sevdiğiniz işi bırakıp, sevmediğiniz işleri yapmak zorunda kalırsınız. Çok basit diye küçümseyerek yaptığınız işlerle kendi kendinize ve diğer meslektaşlarınıza zarar verirsiniz.

Burada kastım adım başı her hizmetinizden bedel istemeniz değildir. Ya da arkadaşlarınıza, dostlarınıza çıkar ilişkileri ile yaklaşıp, sizden her yardım isteyenden bir karşılık almakta değildir. Burada profesyonel dünyadaki iş yaklaşımından bahsetmek istedim.

Unutmayın, dünya üzerinde sömürülmeye en müsait olan ve en çok sömürülen şey emektir. Yaptığınız işte kesinlikle hakkınızdan fazlasını almayın. Ama hakkınızı da kurda kuşa yem etmeyin. Unutmayın, çalışmak emek satmaktır. Yani ömrünüzden bir parçayı feda etmektir. Bunu bedelli veya bedelsiz yapmak size kalmıştır.

Document Object Model (DOM) Nedir?

18 Kas

Document Object Model (DOM), hem HTML hem de XML için bir uygulama arabirimidir(API). DOM Türkçe’de Belge Nesne Modeli olarak adlandırılabilir.

DOM tüm sayfayı, düğüm hiyerarşisinden oluşan bir belge olarak oluşturur. Bir HTML veya XML sayfasının her bölümü bir düğümden türetilmiştir. Bu düğümlerin her biri ayrı birer nesnedir.

<html>
   <head>
      <title>E-Ticaret</title>
   </head>
   <body>
      <h1>Kategoriler</h1>
   </body>
</html>

Bu kod, DOM kullanılarak bir düğüm hiyerarşisi olarak aşağıdaki şekilde çizilebilir. Bir web sayfası yüklendiğinde, internet tarayıcısı(Chrome, IE, Mozilla, vs) sayfanın DOM modelini oluşturur.

DOM yapısı, bir belgeyi temsil eden ağaç yapısını oluşturarak, geliştiricilere belgenin yapısı üzerinde kolay bir denetim yapabilmelerini sağlar. Hangi nesnenin hangi nesneye bağlı olduğu kolay bir şekilde öğrenilebilir. Ağaçtaki düğümler DOM API sayesinde kaldırılabilir veya ağaca yeni bir düğüm eklenebilir.

DOM ve Javascript İlişkisi

DOM JavaScript’e özgü değildir ve aslında pek çok başka dilde uygulanabildiğidir. Ancak Web tarayıcıları için DOM, ECMAScript kullanılarak uygulanmıştır ve artık JavaScript dilinin büyük bir bölümünü oluşturmaktadır. Javascript DOM ile dinamik HTML oluşturmak için daha etkili işlemler yapabilmektedir.

  • Sayfadaki tüm HTML öğelerini ve HTML attribute değerlerini değiştirebilir.
  • Sayfadaki tüm CSS stillerini değiştirebilir.
  • Mevcut HTML öğelerini ve özniteliklerini kaldırabilir.
  • Yeni HTML öğeleri ve öznitelikleri ekleyebilir.
  • Sayfadaki mevcut tüm HTML olaylarına yanıt verebilir.
  • Sayfada yeni HTML elementi ekleyebilir.

DOM Neden Gerekli Hale Gelmiştir?

Web uygulamalarının yaygınlaşmaya başladığı yıllarda Internet Explorer 4.0 ve Netscape Navigator 4.0 ile birlikte, geliştiriciler ilk kez bir Web sayfasının görünümünü ve içeriğini sayfayı yeniden yüklemeden değiştirebilir hale gelmişlerdi. DHTML (Dynamic HTML) doğmuştur. Bu olay web teknolojisinde adeta yeni bir sayfa açmıştı. Fakat yeni bir sorunu da beraberinde getiriyordu. Microsoft ve Netscape gibi ticari firmalar DHTML’yi geliştirme sürecinde kendi yollarından gittiler. Böylece Web geliştiricilerinin herhangi bir Web tarayıcısı tarafından çalıştırılabilen tek bir HTML sayfası yazabildikleri dönemi sona erdirdiler. Buradaki tehlike, Microsoft ve Netscape firmalarının önüne geçilmediği taktirde Web’in iki gruba bölünecek olmasıydı.

Web’in platform bağımsız doğasını korumak için bir adım atıldı. Web standartları oluşturmakla görevli olan World Wide Web Consortium (W3C), DOM üzerinde çalışmaları başlatmıştır. DOM W3C trafından üç bölümde oluşturulmuştur.

  • DOM Core
  • DOM XML
  • DOM HML

DOM zamana bağlı olarak seviyeler halinde gelişim göstermiştir.

DOM Level 1

1998 yılında W3C tarafından tavsiye edilmiştir tek amacı belgenin yapısını oluşturmaktır. İki modülden oluşur.

  • DOM Core: Bir belgenin herhangi bir bölümüne kolayca erişmeyi ve belgede düzenleme yapmayı sağlar.
  • DOM HTML: DOM Core genişletilerek HTML’e özgü nesneler ve yöntemler eklenmiş halidir.

DOM Level 2

Bu seviyede DOM’a fare ve kullanıcı arabirimi olayları(events) ve stil sayfaları yanında yeni modüller eklendi.

  • DOM Views: Belgenin CSS Stil’den önce ve CSS Stil’den sonraki görünümlerini izlemek için arayüzleri tanımlar.
  • DOM Events: Olaylar için arayüzleri tanımlar.
  • DOM Style: CSS tabanlı stilleri yönetmek için arayüzleri tanımlar.
  • DOM Traversal and Range – bir belge ağacında gezinmek ve düzenleme yapmak için arayüzleri tanımlar.

DOM Level 3

Bu seviyede, belgeleri tek tip bir şekilde yükleme ve kaydetme yöntemlerinin yanı sıra bir belgeyi doğrulama yöntemleri DOM’a eklenmiştir.

Kaynaklar
  • Professional JavaScript for Web Developers 3rd Edition, Nicholas C. Zakas
  • https://www.w3schools.com/js/js_htmldom.asp

QGIS Provider does not support Hatası

28 Haz

QGIS ile bir tabloda UPDATE veya DELETE gibi işlemler gerçekleştirilirken aşağıdaki gibi hatalar ile karşılaşılabilmektedir.

Data provider does not support deleting features. (Veri sağlayıcı objelerin silinmesini desteklemiyor)

veya

Data provider does not support updating features. (Veri sağlayıcı objelerin silinmesini desteklemiyor)

Bu hatanın sebebi, veri tabanında ilgili feature (tablo) üzerinde bir Primaty Key (PK) belirlenmemiş olmasıdır. Feature üzerinde bir PK tanımlandığındasorun düzelecektir.

Devrim Uzay Araçları

6 Haz

SpaceX firması, Crew Dragon isimli insanlı uzay aracını uzaya gönderiyordu. Bu olay ile birlikte tarihte ilk kez, özel bir şirket uzaya insan göndermiş oluyordu. Uçuş günü etrafta ne görkemli bir kalabalık, ne de kurdele kesim töreni vardı. Bu sadeliğin sebebi, bir anlayış farklılığı mıdır yoksa yaşanacak bir olumsuz durum karşısında karizmayı çizdirmemek midir bilmiyoruz. Ama başarı ortada.

Bu olay hiç şüphesiz, yeni bir çağın başlangıcıydı. Uzay çağı. Uzaya yolculukların başlayabileceği sinyali veriliyordu. ABD başkanı da bu daha başlangıç diyordu. Artık uzaya yolculuklar başlayacağına göre, uzay araçları yeniden kullanılabilir bir yapıya kavuşmuş oluyordu.

Uzayda dolaşımı sağlayan kapsül (Crew Dragon):

Kapsülü uzaya fırlatma roketi (Falcon 9):

Kısaca, uzay mühendisliğinde yeni bir çığır açılıyordu.

SpaceX adında özel bir şirkete ait bu başarı, ABD devletinin Obama döneminde uzay yatırımlarını azaltarak, NASA’nın gücünü sektörlere dağıtmasıyla başladı. 2002 yılında kurulan bir şirket, 18 yılda adeta bir devrim yaptı. Dünyada bir çok yerde silah sanayisinin devletler elinden çıkmasından sonra uzay sanayisinin de özel sektöre geçişini bizlere göstermiş oldu.

Bu devrim ile birlikte, uzay turizminin kapıları açılacak ve olayın ticari tarafı gelişmeye başlayacak. Gezegenler arası dolaşım ve uzayda yaşam başlayacak. Uzayda keşfedilen yeni madenlerle birlikte yeni teknolojik gelişmeler yaşanacak.

Yazımı bitirirken, uzay teknolojilerinde ülke olarak bizlerin de başarılı olacağı yıllar diliyorum. Bu başarının, gündemimizi, anlayışımızı ve bakış açımızı değiştirmekle mümkün olacağına inanıyorum.

Tekrar görüşmek dileğiyle.

PostGIS GeoJSON Query

29 May

PostGIS ile SQL sorguları kullanarak GeoJSON sonuçları üretmek mümkündür. Bu işlem için gerekli olan PostgreSQL fonksiyonları:

  • jsonb_build_object()
  • jsonb_agg()
  • jsonb_build_object()
  • ST_AsGeoJSON()
  • to_jsonb

SQL sorgusu:

SELECT jsonb_build_object(
    'type',     'FeatureCollection',
    'features', jsonb_agg(features.feature)
)
FROM (
    SELECT jsonb_build_object(
      'type',       'Feature',
      'id',         gis_id,
      'geometry',   ST_AsGeoJSON(shape)::jsonb,
      'properties', to_jsonb(inputs) - 'shape' - 'gdb_geomattr_data'
      ) AS feature
    FROM (
          SELECT 
               * 
          FROM 
              sde.icmesuyu_hatlari 
          WHERE 
              objectid=121710
    ) inputs
) features;

Sorgu sonucu:

{
  "type": "FeatureCollection",
  "features": [
    {
      "id": "a71bca31-22d1-11e8-8590-0050568bf4f1",
      "type": "Feature",
      "geometry": {
        "type": "Point",
        "coordinates": [
          458791.489,
          4520951.706,
          0
        ]
      },
      "properties": {
        "layer": "N_VANA_SİSTEM",
        "cbs_id": "811bca31-22d1-11e8-8590-0050568bf4f1",
        "aciklama": "AKTİF",
        "objectid": 121710,
        "zemin_kot": 43.57
      }
    }
  ]
}

Postgresql DDL, DML, DCL, TCL Kavramları

24 May

Veri tabanı yönetim sistemlerinde, veriyi tanımlama, işleme, kontrol etme ve veri tabanına işlem yapma gibi aktiviteler için diller tanımlanmıştır.

  • DDL-Data Definition Language
  • DML-Data Manipulation Language
  • DCL-Data Control Language
  • TCL-Transactional Control Language

DDL – Data Definition Language

DDL bildirim yapan bir yapıya sahiptir ve table, view, index, namespace, tablespace, database, function, trigger ve user gibi veritabanı nesnelerini oluşturmamıza, değiştirmemize ve kaldırmamıza imkan tanır. Başlıca DDL işlemleri:

  • CREATE
  • DROP
  • RENAME
  • ALTER
  • TRUNCATE

DML – Data Manipulation Language

DML ifadeleri, veritabanındaki verilerle işlem yapmaya yarar.

  • SELECT
  • UPDATE
  • INSERT
  • DELETE

DCL – DATA CONTROL LANGUAGE

Kullanıcı yetki ve izinleri üzerinde işlem yapmaya yarar.

  • GRANT
  • REVOKE

TCL – TRANSACTIONAL CONTROL LANGUAGE

Yapılan işlemlerin kontrolünü sağlamaya yarar.

  • COMMIT
  • ROLLBACK
  • SAVEPOINT